अमेरिकामाथिको कर युद्धको पीडा सुरु

वासिङ्टन डीसी, ६ मे (सिन्ह्वा) । अमेरिकी अर्थतन्त्रमा ‘ट्यारिफ युद्ध’ को प्रतिक्रिया स्पष्ट हुँदै गइरहेको छ ।
स्थानीय समयअनुसार फेडरल रिजर्भले जारी गरेको आर्थिक अवस्थासम्बन्धी ‘बेज बुक’ ले आर्थिक अनिश्चितता बढ्दै अमेरिकाका धेरै क्षेत्र बिग्रिएको देखाएको छ ।
पूर्वअमेरिकी अर्थमन्त्री समर्सले चेतावनी दिएका छन् कि अमेरिकाले अगाडि बढाइरहेको कर वृद्धिको उपायले २० लाख मानिसले आफ्नो जागिर गुमाउन सक्छन् र प्रत्येक घरपरिवारले ५,००० अमेरिकी डलरभन्दा बढी आम्दानी गुमाउन सक्छ । वास्तवमा अमेरिकी उपभोक्ताहरूले सामानको बढ्दो मूल्य मात्र नभई अनिश्चितताले भरिएको भविष्यको पनि सामना गरिरहेका छन् । मिसिगन विश्वविद्यालयले जारी गरेको एक सर्वेक्षण प्रतिवेदनअनुसार अप्रिलमा अमेरिकी उपभोक्ता विश्वास सूचकाङ्क लगातार चौथो महिनामा घटेको देखाएको छ, जुन २०२२ पछिको सबैभन्दा कम स्तरमा पुगेको छ ।
अमेरिकाले सुरु गरेको ‘ट्यारिफ युद्ध’ बाट उत्पन्न प्रतिउपचारहरू थपिएको देखिन्छ जसबाट अमेरिकी अर्थतन्त्रमा पर्ने प्रभाव अझ ठुलो हुनेछ । तीमध्ये अमेरिकी कृषि सबैभन्दा बढी प्रभावित छ । धेरै वर्षदेखि चीन अमेरिकी भटमासको खरिदकर्ता रहेको छ । आज ब्राजिल र अस्ट्रेलियाजस्ता देशहरूले चीनमा आफ्नो निर्यात बढाएका छन् । हालै युरोपेली आयोगका अध्यक्ष उर्सुला भोन डेर लेयनले भनेकी छिन् कि यदि अमेरिकासँगको वार्ताले युरोपमा लगाइएको कर रद्द गर्न असफल हुनेछ भने युरोपेली सङ्घ ‘सबैभन्दा शक्तिशाली व्यापारिक उपायहरू’ प्रयोग गर्न तयार छ ।
अमेरिकाले हाल लगातार चीन र अमेरिकाबिचको कर युद्ध चाँडै शान्त हुने समाचार छ । यसको जवाफमा चीनले स्पष्ट पारेको छ कि चीन र अमेरिकाले हाल कुनै पनि आर्थिक र व्यापार वार्ता गरिरहेका छैनन् । यदि अमेरिका साँच्चै समस्या समाधान गर्न चाहन्छ भने उसले अन्तर्राष्ट्रिय समुदाय र घरेलु सबै पक्षहरूको तर्कसङ्गत आवाजको सामना गर्नुपर्छ र चीनविरुद्धका सबै एकपक्षीय भन्सार उपायहरू पूर्णरूपमा रद्द गर्नुपर्छ ।
वर्तमान अमेरिकी सरकार सत्तामा आएको एक सय औँ दिनको क्रममा देश र विदेशमा आलोचना नयाँ उचाइमा पुगेको छ । अमेरिकी सञ्चारमाध्यमले हालै सार्वजनिक गरेको संयुक्त सर्वेक्षणअनुसार, ५५ प्रतिशत सर्वसाधारणले वर्तमान सरकारको प्रदर्शनलाई अस्वीकार गरेका छन्, जुन गत ८० वर्षयताकै सबैभन्दा खराब रेकर्ड हो । सामूहिक छटनी, कठोर आप्रवासन नीति र ‘पारस्परिक भन्सार कर’ जस्ता कट्टरपन्थी कदमहरूले अमेरिकाको आर्थिक र सामाजिक जगमा ठुलो चोट लागिरहेको छ । नेचर जर्नलले गरेको एक सर्वेक्षणअनुसार, ७५ प्रतिशत अनुसन्धानकर्ताले अमेरिका छोड्ने विचार गरिरहेका छन् र शताब्दीसम्मको पुरानो वैज्ञानिक लाभ पतनको सामना गरिरहेका छन् ।
त्यहाँ आर्थिक क्षेत्रमा बारम्बार रातो झन्डा देखा परेको छ† अमेरिकी ३ वटा प्रमुख स्टक सूचकाङ्कहरू ८ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेका छन् भने अमेरिकी बन्डहरू बेचिएका छन् । अमेरिकी उपभोक्ताको विश्वास चार महिनासम्म घट्दै आइराखेको छ । ट्यारिफको माध्यमबाट उत्पादन उद्योगको पुनरुत्थानलाई बढाउने प्रयास भए तापनि बिजनेस इनसाइडरलगायतका मिडियाहरूले औँल्याएका छन् कि अमेरिकासँग औद्योगिक चेन फिर्ताका लागि सर्तहरू छैनन् । अर्थविद्हरूले चेतावनी दिएका छन् कि वर्तमान नीतिले मुद्रास्फीति ४ प्रतिशतसम्म पुग्न सक्छ र मन्दीमा पर्ने ६० प्रतिशतभन्दा बढीको सम्भावना छ ।
‘अमेरिका प्रथम’ बाट ‘अन्तर्राष्ट्रिय अलगाव’ मा परिणत हुँदै छ । पेरिस सन्धिबाट पछि हटेको र ट्यारिफ बुलिङका कारणले युरोपेली सङ्घ, जापानलगायतका सङ्गातीहरूले प्रतिकार सुरु गरेका छन् । ब्रिक्स राष्ट्रहरूले संयुक्त रूपमा बहुपक्षीय व्यापारको रक्षा गर्ने आवाज उठाएका छन् र उदीयमान बजारहरूले स्वतन्त्र नवप्रवर्तनलाई तीव्रता दिएका छन् । आईएमएफका अनुसार, सन् २०२७ मा विश्वको आर्थिक वृद्धिमा उदीयमान देशहरूको योगदान ६० प्रतिशत हुनेछ भने अमेरिकाको आर्थिक वृद्धिदर १.८ प्रतिशतसम्म घट्नेछ ।
१०० दिनको प्रशासनले एउटा गहन सङ्कटको पर्दाफास गरेको छः एकपक्षीयवादले अमेरिकामा मुद्रास्फीति र बेरोजगारीलाई बढाउँदै छ र आधिपत्यवादी सोचले अन्तर्राष्ट्रिय टकरावलाई तीव्र बनाउँदै छ । विश्वव्यापीकरणको प्रवृत्तिविपरीत ‘मत्स्य न्याय’ अन्ततः आफूलाई खान्छ । खुलापन र सहकार्य मात्र सही बाटो हो भन्ने कुरा इतिहासले प्रमाणित गरिसकेको छ । यदि अमेरिकाले विश्वसँग लड्दै जान्छ भने यसले आफ्नो आर्थिक रगत समाप्त पार्नुका साथै आफ्नो शासनको जगलाई पनि हल्लाउनेछ ।