कला–मनोरञ्जन

  • स्वयम्सेवकको उत्साहपूर्ण सहभागितामा ङातापोल जीर्णोद्धार

    भक्तपुर, १७ जेठ । विश्व प्रसिद्ध ङातापोल मन्दिरको जीर्णोद्धार कार्यले गति लिएको छ । लकडाउनको अप्ठ्यारो समयमा पनि स्थानीय जनताको सक्रिय सहभागितामा ङातापोल मन्दिरको जीर्णोद्धार कार्यले गति लिएको हो । २०७२ सालको भूकम्पले मन्दिरको माथिल्लो तला क्षतिग्रस्त भएपछि भक्तपुर नगरपालिकाले स्थानीय उपभोक्ता समितिमार्फत गत वर्षको कार्तिकबाट मन्दिरको जीर्णोद्धार थालनी गरेको हो । कोरोना भाइरस महामारी रोकथामको लागि सरकारले चैत […]

  • प्रतिभाशाली अभिनेता इरफानको बिदाइ

    भारतीय अभिनेता इरफान खानको बुधबार ५३ वर्षको उमेरमा मुम्बईमा निधन भयो । सन् १९९० को दसकसम्म इरफान खान केही टेलिभिजनका पर्दा र निकै कम दर्शकले मात्र हेर्ने गर्थे । तथापि, समालोचकहरूले अब्बल मानेका चलचित्रमा मात्र देखिने र सुनिने नाम थियो । टेलिभिजन र मूलधारभन्दा परका साना बजेटका चलचित्र हुँदै सन् २०००–दसकको सुरुतिर मात्र भारतीय सिने क्षेत्र बलिउडमा […]

  • औपचारिकतामा सीमित कुलदेवताको पूजा

    भक्तपुर, १४ वैशाख । विश्वव्यापी महामारीको रूपमा फैलिएको कोरोना भाइरस रोगको सम्भावित सङ्क्रमणको जोखिमप्रति संवेदनशील भई हाललाई क्षमापूजासहित देवाली पूजा गर्ने सरोकारवालासहितको भक्तपुर नपाको निर्णयअनुसार आइतबार थने (माथिल्लो भेग)का प्रजापति समुदायले दिगु द्यो पूजा (कुल देवता पूजा) गरे । अक्षय तृतीयाकै दिन गर्नुपर्ने उक्त कुल देवताको पूजा उनीहरुले कुनै हिंसा (बोकाको बलि दिनुपर्ने) नगरी गरे । भीड जम्मा […]

  • विशेष बाजा बजाई गरिने बोडेको पस्ता थाय्गु जात्रा 

    -प्रेम के. निडर      नेपाल संस्कृतिप्रधान देश हो । नेपालीहरूको संस्कार संस्कृतिअनुसार जात्रापर्वहरू धेरै छन् । धार्मिक हिसाबले मनाउने भए पनि जात्रापर्वको महत्व आफ्नै ठाउँमा छ ।             जात्रापर्वहरू धेरैजसो नेवार समुदायले मनाउने गरेको पाइन्छ । जात्रापर्व नेवार जातिको मौलिक संस्कृति भन्न सकिन्छ । जहाँ–जहाँ नेवार समुदायको बस्ती छ त्यहाँ–त्यहाँ आ–आफ्नै प्रकारले जात्रा पर्व मनाइरहेको देख्न सकिन्छ । नेवार समुदायले प्राचीनकालदेखि […]

  • नयाँ वर्षको स्वागतमा सलहेस फूल

    – लालबहादुर भुजेल वर्षभरिका चाडवाड, रीतिरिवाज, परम्परा, भेषभूषा, दुःख–सुख, विधि–व्यवहारको शिलशिलामा नयाँ वर्षको स्वागत र अघिल्लो वर्षको बिदाइ अनायासै आएजस्तो लाग्छ । यसरी रमाउँदै, घमाउँदै समस्याहरूको निपटारा गर्दा गर्दै आफू बुढो भएको पत्तै पाउँदैनौँ । यो त मानिस, पशुपक्षी, कीट–पत·हरूको जीवनचक्रको अकाट्य नियम हो ।             विश्वव्यापी रूपमा नोवेल कोरोना भाइरसको भयावहको कारण भौतिक उन्नतिको चरमोत्कर्षमा पुगेको […]

  • विस्काः बारे एक विचार

    पुरुषोत्तमलोचन श्रेष्ठ प्राचीनता लिङ्ग पुजन परम्पराले लौकिक जीवनमा लोकप्रियताको चरमचुली चुम्दै चलेर आएको एक समृद्ध रूपको शैव जात्रा हो–विस्काः जात्रा । पुरातत्वको दृष्टिले लि·पुजन परम्परा आजभन्दा पाँच हजार वर्ष पुरानो रहिआएको छ । सैन्धव उत्खनन्मा फेला परेका शिवलिङ्ग र योगमुद्रामा तल्लीन शिव पशुपतिका सिलछाप उदाहरणस्वरूप छन् । परवर्ती कालमा पुरूष जननेन्द्रीय शिवको प्रतीक रही त्यसमा समन्वित स्त्री जननेन्द्रीय […]

  • मनमैजू देवी जात्रा स्थगित

    काठमाडौँ, २६ चैत । हरेक वर्ष चैत पूर्णिमाको दिनसमेत पाँचदिन मनाइने तारकेश्वर नपा वडा नं. ९ मा रहेको ऐतिहासिक मनमैजू देवीको जात्रा यो वर्ष नहुने भएको छ । मनमैजू देवीका गुठीयार, जनप्रतिनिधि र स्थानीयको संयुक्त बैठकले विश्वव्यापी कोभिड–१९ को महामारीको सङ्क्रमणको जोखिम र नेपाल सरकारले गरेको लकडाउनको निर्देशनअनुसार क्षमापूजा गरी सम्पन्न गर्ने भएको छ । मानव […]

  • आलेख : कोरोनाको कहर यता पनि – ऐतिहासिक बिस्केट जात्रा पहिलो पटक रोकियो

    विश्व र नेपालमा पनि विभिन्न क्षेत्र र समुदायलाई कोरोना भाइरसको सङ्क्रमणले प्रत्यक्ष तथा अप्रत्यक्ष रुपमा असर गरिरहेको छ । नेपालको धार्मिक, सांस्कृतिक र परम्परागत क्षेत्र पनि सम्भावित सङ्क्रमणको मारमा परिरहेको छ । नयाँ वर्षको आगमनसँगै आठरात नौदिनसम्म भक्तपुरमा भव्यरुपमा मनाइने नेपालको एक ठूलो जात्रा बिस्केट जात्रा पनि कोरोना भाइरसकै कारण रोकिन पुगेको छ । यो […]