चीन आधुनिकीकरणको बाटोमा अफ्रिकाको साथमा छ

२०२३ मा चीन र अफ्रिकाबिचको व्यापार मात्रा २८२.१ अर्ब अमेरिकी डलर बराबर पुगेको छ । चीनले लगातार १५ वर्षसम्म अफ्रिकाको सबैभन्दा ठुलो व्यापार साझेदारको रूपमा आफ्नो स्थिति कायम राखेको छ ।
सन् २०२३ को अन्त्यसम्ममा अफ्रिकामा चीनको प्रत्यक्ष लगानीको स्टक ४० अर्ब डलर नाघेको छ, जसले यसलाई महादेशमा विदेशी लगानीको प्रमुख स्रोत बनाएको छ । विगत तीन वर्षमा चिनियाँ कम्पनीहरूले अफ्रिकामा ११ लाखभन्दा बढी स्थानीयका लागि रोजगारी सिर्जना गरेका छन् ।
चीन र अफ्रिकाबिचको यो बढ्दो सहयोगले तिनीहरूको साझा विकासमा ठुलो योगदान पु¥याएको छ र दुवै पक्षका जनतालाई ठोस लाभ ल्याएको छ । व्यावहारिक नतिजाको खोजी चीन–अफ्रिका सहयोगको विशिष्ट विशेषता हो ।
सन् २०१३ देखि चीनले अफ्रिकामा ६ हजार किलोमिटरभन्दा बढी रेलमार्ग, ६ हजार किलोमिटरभन्दा बढी सडक र ८० भन्दा बढी ठुला ऊर्जा सुविधाहरू निर्माण गरी महादेशको विकासलाई प्रभावकारीरूपमा अघि बढाएको छ ।
चीनले अफ्रिकाभर २४ वटा कृषि प्रविधि प्रदर्शन केन्द्रहरू स्थापना गरेको छ, जसले ३०० भन्दा बढी उन्नत प्रविधिहरूलाई लोकप्रिय बनाएको छ । तिनीहरूले सान्दर्भिक क्षेत्रहरूमा ३० प्रतिशतदेखि ६० प्रतिशतको बाली उत्पादनमा औसत वृद्धि गर्न नेतृत्व गरे र १० लाखभन्दा बढी साना किसान परिवारहरूलाई लाभान्वित बनाएका छन् ।
चिनियाँ उद्यमहरूले कृषि, प्रशोधन र उत्पादन तथा व्यापार र रसदजस्ता विभिन्न उद्योगहरूमा आर्थिक र व्यापार सहयोग क्षेत्रहरू लगानी र निर्माण गरेका छन्, स्थानीय कर राजस्वमा महत्वपूर्ण योगदान पु¥याएका छन् र अफ्रिकाको निर्यातबाट विदेशी मुद्रा आर्जन गर्ने क्षमतामा सुधार गरेका छन् ।
फोरम अन चाइना अफ्रिका कोअपरेसन (FOCAC) र बेल्ट एन्ड रोड इनिसिएटिभ (BRI), चीन र अफ्रिकाले आफ्नो व्यावहारिक सहयोगलाई निरन्तर गहिरो बनाएका छन् । सहयोगको फलदायी नतिजाले दुई पक्षको साझा विकासलाई प्रभावकारीरूपमा सहज बनाउँदै लगेको छ ।
उच्च गुणस्तरीय विकासको लागि प्रयास गर्नु र उदीयमान क्षेत्रहरूमा अगाडि बढ्नु चीन–अफ्रिका सहयोगको स्थायी लक्ष्य हो । नयाँ गुणस्तरीय उत्पादक शक्तिको विकास चीन र अफ्रिकाबिच उच्च गुणस्तरीय सहयोगको प्रमुख चालक बनेको छ ।

हालैका वर्षहरूमा चीन र अफ्रिकाबिच व्यावहारिक सहयोगका नौवटा कार्यक्रमको ढाँचाभित्र चिनियाँ उद्यमहरूले लिथियम ब्याट्री र फोटोभोल्टिक उत्पादनहरूजस्ता उच्च गुणस्तरका नयाँ ऊर्जा उत्पादनहरू उपलब्ध गराउँदै अफ्रिकामा ठुलो सङ्ख्यामा स्वच्छ ऊर्जा परियोजनाहरू सञ्चालन गरेका छन् ।
दुई पक्षले १० भन्दा बढी संयुक्त प्रयोगशालाहरू वा अनुसन्धान केन्द्रहरू स्थापना गरेका छन्, रिमोट सेन्सिङ, नवीकरणीय ऊर्जा र पर्यावरणीय कृषिजस्ता क्षेत्रमा संयुक्त अनुसन्धान सञ्चालन गरेका छन् ।
चिनियाँ उद्यमहरूले अफ्रिकामा लगभग १,५०,००० किलोमिटर सञ्चार ब्याकबोन नेटवर्कहरू निर्माण र स्तरवृद्धि गर्न मद्दत गरेका छन् जसले ७० करोड प्रयोगकर्ताहरूलाई सेवा दिइरहेका छन् । दुई पक्षले संयुक्तरूपमा डिजिटल चीन–अफ्रिका सहयोगको विकासको लागि एक कार्य योजना बनाएका छन्, जसको उद्देश्य संयुक्तरूपमा १० डिजिटल रूपान्तरण प्रदर्शन परियोजनाहरू निर्माण गर्ने र डिजिटल क्षेत्रमा कम्तीमा १ हजार पेशेवरहरूलाई तालिम दिने लक्ष्य राखिएको छ ।
अफ्रिकाको आर्थिक रूपान्तरण र विकासमा बलियो प्रेरणा दिँदै उदीयमान क्षेत्रमा चीन–अफ्रिका सहयोग निरन्तर विस्तार भइरहेको छ ।
अफ्रिकालाई स्वतन्त्र विकासका साधनहरू उपलब्ध गराउनु चीन–अफ्रिका सहयोगको उद्देश्य हो । अफ्रिका आशाले भरिएको महादेश हो र अफ्रिकासँगको अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगले स्वतन्त्र विकासमा महाद्वीपको क्षमता बढाउन मद्दत गर्नुपर्छ । हालैका वर्षमा अफ्रिकामा चीनद्वारा लगानी र निर्माण गरिएका सहयोग क्षेत्रले औद्योगिक समूह सिर्जना गर्न र औद्योगिक विकासको लागि सहयोग गर्न मद्दत गरेको छ । दुई पक्ष दिगो विकासको लागि अफ्रिकाको क्षमता अभिवृद्धिमा मद्दत गर्न, नयाँ प्रविधि, उद्योग र व्यापारिक क्षेत्र आदानप्रदानमा संलग्न भएका छन् ।
गत वर्षको अगस्टमा भएको चीन–अफ्रिकी नेताहरूको वार्तामा चीनले अफ्रिकाको औद्योगीकरणलाई सहयोग गर्ने पहल, अफ्रिकाको कृषि आधुनिकीकरणलाई सहयोग गर्ने, चीनको योजना र प्रतिभा विकासमा चीन–अफ्रिका सहयोगको योजना सुरु गर्ने घोषणा गरेको थियो । यी तीन पहलले औद्योगिकीकरण, कृषि आधुनिकीकरण र प्रतिभा विकास हासिल गर्न अफ्रिकाको अत्यावश्यक आवश्यकतामा केन्द्रित छन् । अफ्रिकाको विकासको लागि चीनको सहयोग उल्लेखनीय छ ।
चीन र अफ्रिका विकास र पुनरुत्थानको मार्गमा असल साझेदारहरू हुन् । आधुनिकीकरणको बाटोमा ती दुई समानान्तररूपमा हिँडिरहेका छन् ।
अफ्रिकी देशहरूले नयाँ जागरणको अनुभव गरिरहेका छन् । बाहिरबाट ल्याइएका मोडलले अफ्रिकामा न त स्थिरता ल्याएको छ न समृद्धि । अफ्रिकी देशहरूले आफ्नो राष्ट्रिय अवस्था अनुरूप विकास मार्गहरू खोज्नुपर्छ र आफ्नो भविष्य र भाग्य आफ्नै हातमा दृढतापूर्वक राख्नुपर्छ ।
यस नयाँ ऐतिहासिक प्रक्रियामा चीनले अफ्रिकासँग दृढतापूर्वक उभिनेछ र सोच र विचारमा साँच्चै स्वतन्त्र अफ्रिकालाई समर्थन गर्नेछ । चीनले अफ्रिकालाई आत्म–सञ्चालित विकासको लागि क्षमता निर्माण गर्न र अफ्रिकामा छिटो आधुनिकीकरण गर्न सहयोग गर्नेछ ।

चीनले उच्च गुणस्तरको बेल्ट एन्ड रोड सहयोग, विश्वव्यापी विकास पहल, विश्वव्यापी सुरक्षा पहल र विश्वव्यापी सभ्यता पहल र अफ्रिकी सङ्घ र अफ्रिकी देशहरूको विकास रणनीतिको एजेन्डा २०६३ बिचको समन्वयलाई प्रवद्र्धन गर्न अफ्रिकासँग मिलेर काम गर्नेछ ।
दुवै पक्षले नयाँ युगमा चीन र अफ्रिकाको विकास आवश्यकताअनुरूप शासनको अनुभवको आदानप्रदानलाई गहिरो बनाउने र चीन–अफ्रिका सहयोगका थप उपलब्धिहरू हासिल गर्न प्रयास गर्नेछन् ।
उच्चस्तरीय चीन–अफ्रिका समुदाय निर्माण गर्नु सबैको लागि जित–जित सहयोग हो ।
चीनले सधैँ आफ्नै विकासको माध्यमबाट अफ्रिकाको विकासलाई पूरक बनाएको छ र यो चीन र अफ्रिका दुवैको लागि विजयी सहयोग र साझा विकासको लागि हो । चिनियाँ र अफ्रिकी जनताको हितलाई उच्च प्राथमिकता दिँदै चीनले अफ्रिकासँगको सहयोगलाई चिनियाँ र अफ्रिकी जनताको हितमा सुधार गर्न र उनीहरूलाई थप लाभ प्रदान गर्न अगाडि बढाएको छ ।
चीनले आफ्नो दीर्घकालीन मित्रतालाई प्रगाढ बनाउने र साझा विकासका लागि नयाँ दृश्यहरू खोल्न अफ्रिकासँगको एकता र सहकार्यलाई गहिरो बनाउनेछ ।
– पिपुल्स डेली अनलाइन
प्रस्तुति : प्रकाश