इजरायली फासीवादविरुद्ध प्यालेस्टिनी प्रतिरोधको एक वर्ष

गत असोज २० गतेका दिन प्यालेस्टिनी मुक्ति योद्धाहरूको लडाकु सङ्गठन हमासले अल अक्सा मस्जिदमा भएको दमनको बदला लिन इजरायलमाथि आक्रमण गर्दा १२ सयभन्दा बढी इजरायलीहरूको निधन भयो । २०० सयभन्दा बढीलाई बन्धक बनाइयो । यसको प्रमुख कारण इजरायली फासीवादी प्रधानमन्त्री नेतन्याहुले असोज ५ गते राष्ट्रसङ्घको महासभामा प्रस्तुत गरेको मध्यपूर्वको नयाँ नक्सा थियो । त्यसमा उनले प्यालेस्टिनी भूमि नै देखाएनन् । प्यालेस्टिनको अस्तित्व नै समाप्त पार्ने खालको नेतन्याहुको नक्साको जवाफ हमासले दियो । इजरायल–प्यालेस्टिन युद्ध एक वर्ष नाघ्यो । तर, युद्ध टुङ्गिने सम्भावना क्षीण हुँदै गएको छ । यस युद्धले सिङ्गो मध्यपूर्वमा भिषण लडाइँ हुने सङ्केत देखिएको छ । इजरायलद्वारा हमास, हिजबुल्लाहका वरिष्ठ नेताहरूको क्रमिक हत्यापछि इरानद्वारा इजरायलमाथि गरिएको २ सय वटा मिसाइलको आक्रमणले र इजरायलको जवाफी हमलाको अवस्थाले मध्यपूर्व विस्फोटको सङ्घारमा उभिएको छ ।
हुन त प्रथम विश्व युद्ध समाप्तिसँगै बेलायती साम्राज्यवादले मध्यपूर्वको जोर्डन नदीको किनारी भूभागलाई आफ्नो अधीनमा ल्याइसकेपछि त्यस क्षेत्रमा आप्रवासी यहुदीहरू बसोबास गराउन थालेको थियो । विशेषतः जोर्डन नदीको किनारमा प्यालेस्टिनहरू हजारौँ वर्षदेखि बसोबास गर्दै आएको भूमि हो । प्यालेस्टिनी भूमिमा बेलायतको सहयोगमा यहुदीहरूको नियोजितरूपमा नयाँ बस्ती बसाल्ने बेलायती साम्राज्यको विरोधमा १९३६ मै प्यालेस्टिन र अरबी जनताले आन्दोलन गरेका थिए । तर, त्यस आन्दोलनलाई बेलायती सेनाले निर्मम दमन ग¥यो । त्यसमा यहुदीहरूले बेलायती सेनालाई सघाए । झन्डै १० प्रतिशत प्यालेस्टिनीहरू निर्ममतापूर्वक मारिए ।
दोस्रो विश्व युद्ध (१९३९–१९४५) पछि फासीवादी हिटलरले चलाएको जातीय नरसंहारबाट भागेर आएका यहुदीहरू प्यालेस्टिन भूमिमा आश्रय लिएर बसेका थिए । ती यहुदीहरूले त्यहाँ आफ्नो बासस्थान बनाए । बेलायतको सक्रियतामा १९४८ मे १४ मा संयुक्त राष्ट्र सङ्घले प्यालेस्टिनी भूमिमा एक नयाँ देश इजरायलको घोषणा ग¥यो । तत्पश्चात् औपचारिकरूपमा प्यालेस्टिन दुई देशमा विभाजन भयो ।
प्यालेस्टिनलाई टुक्राएर बनेको इजरायलको स्थापनालाई अरबी जनताले अस्वीकार गरे । अन्ततः अरबी जनताको इजरायलविरुद्धको प्रतिकार युद्धमा परिणत भयो । बेलायत र अमेरिकाले युद्धमा इजरायललाई सहयोग गरे । सन् १९४९ मा युद्ध विराम भयो । यस युद्धबाट ७ लाख ५० हजारभन्दा बढी प्यालेस्टिनी जनता विस्थापित भएर शरणार्थी जीवन बिताउन बाध्य भए । तर, प्यालेस्टिनी जनताले आफ्नो सार्वभौमिकता, स्वाधीनता र स्वतन्त्रताको निम्ति लडाइँ जारी नै राखे ।
फासीवादी यहुदी इजरायली सरकारले प्यालेस्टिनीहरूमा दिनहुँ साङ्घातिक हमला गर्ने, खेतको बालीनाली बिगार्ने, आगजनी गरिदिने, बस्तीमाथि हवाई हमला गर्ने, बस्तीमाथि प्रवेश गरेर गोली हान्ने, हत्या गर्ने, दुव्र्यवहार गर्ने, पक्राउ गर्नेजस्ता ज्यादती ग¥यो ।
मध्यपूर्व शान्तिको नाममा अमेरिकाले सन् १९७८ सेप्टेम्बर १७ मा इजरायल–इजिप्टबिच ‘क्याम्प डेभिड’ सम्झौता भए पनि प्यालेस्टिन भूमिमा बस्ती विस्तार गर्ने अतिक्रमणको कार्य रोकिएन । प्यालेस्टिनी भूमि प्रवेश गर्न इजरायली अनुमति अनिवार्य गरियो । विभिन्न देशमा शरणार्थी भएर बस्न बाध्य भएकाहरूलाई आफ्नो भूमिमा फर्कन रोक लगाइयो । सन् १९९३ मा भएको पीएलओसँगको ‘ओस्लो’ सम्झौताबाट प्यालेस्टिनी तथा ‘यास्सेर अराफात’ को नेतृत्वमा सीमित सरकारलाई मान्यता दिए पनि स्वतन्त्र प्यालेस्टिन राज्यलाई मान्यता दिइएन ।
आज प्यालेस्टिन–इजरायल युद्धको कारण मध्यपूर्व नै युद्धको सङ्घारमा उभिएको छ । फासीवादी जातीय नेता इजरायलका प्रधानमन्त्री नेतन्याहु नेतृत्वको सरकारको आदेशमा इजरायली सेनाले ७ अक्टोबरपछि गाजालगायतका प्यालेस्टिनी भूमिमा भिषण नरसंहार गरेर गाजा पूरा सहर ध्वस्त बनाइसकेका छन् । ४१,५०० प्यालेस्टिनी जनताको हत्या गरी आज त्यहाँ खाद्यान्न, औषधि, पानीसमेत पठाउन नदिई जातीय नरसंहार गर्दै छ । इजरायललाई साथ र सहयोग गर्नेमा अमेरिकाको प्रमुख हात रहेको छ । संयुक्त राष्ट्र सङ्घको महासभामा प्यालेस्टिनी भूमि गाजामाथि नाकाबन्दी, औषधि, खाद्यान्न आदि खुला प्रवेश गर्न दिनुपर्दछ । जातीय नरसंहार गर्ने नेतन्याहु युद्ध अपराधी हो भन्ने प्रस्तावलाई अमेरिकाले भिट्टो प्रयोग गरेर असफल बनायो । विश्वमा युद्ध भड्काएर आफ्नो हतियार बेचेर खान पल्केका साम्राज्यवादी देशको शक्ति क्षीण नभएसम्म विश्वका न्यायप्रेमी जनताले मुक्ति पाउने छैनन् । यसको ज्वलन्त उदाहरण मध्यपूर्वमा देखिएको युद्ध र रुस–युक्रेनको युद्धले स्पष्ट पारेको छ ।
दोस्रो विश्वयुद्धपछि उदय भएको अमेरिकी महाशक्ति आफ्नै देशको कमजोर आर्थिक स्थिति र ३३ त्रिलियन डलरभन्दा बढी ऋणको भारले कमजोर भइसकेको छ । रुस, चीन, इरान, उत्तर कोरियाजस्ता राष्ट्रहरूको उदयले विश्वमा अब बहुधु्रवीय शक्तिको उदय भइसकेकोमा दुईमत देखिँदैन । त्यसकारण, हमासका प्रमुख नेता इस्माइल हानिया, हिजबुल्लाहका प्रमुख नेता हसन नसरुल्लाहको हत्याको विरोधमा इरानले इजरायलमाथि सेप्टेम्बरमा दुई सय मिसाइलद्वारा सैनिक क्याम्पमाथि आक्रमण ग¥यो । तर, इजरायलले त्यसको जवाफ दिन आँट गरिरहेको छैन । अमेरिका मध्यपूर्वमा युद्ध भड्किने अवस्थामा इजरायललाई साथ दिन सयौँ लडाकु विमानसहितको सैनिक बेडा भूमध्य सहरमा तैनाथ गरिएको छ । विश्वमा विभिन्न समाचार सूत्रका अनुसार इजरायलले अमेरिकी चुनाव अगाडि नै इरानमाथि भिषण हमला गर्नसक्ने आशङ्का छ ।
आज विश्वका जनता इजरायल र अमेरिकाको विरोधमा देखिएका छन् । युद्धको पनि नियम हुन्छ । इजरायलले आज प्यालेस्टिनको गाजा, पश्चिम किनार, रफाह, लेबनान सबै क्षेत्रमा हमास र हिजबुल्लाह लडाकुहरूको सैनिक अखडा, उनीहरू लुकेर बसेको निहुँमा पूर्णरूपमा साधारण जनताका घर, अस्पताल, विद्यालय, ठुला व्यापारिक भवनमा हमला गरी हजारौँ नागरिक, बालबच्चाहरूलाई मारिरहेको छ । लेबनानमा राष्ट्र सङ्घका शान्ति सेनामाथि भएको हमलामा कैयौँ सैनिकहरू निधन भएका छन् । त्यसको विरोध अमेरिकी र पश्चिमी देशहरूले प्रजातन्त्र र मानव अधिकारको वकालत गर्नेले कुनै विरोध गरेनन् । यमनको हुथी, हमास, हिजबुल्लाहलगायतका लडाकुहरूले इजरायलको सैनिक काममा मात्र हमला गरेका छन् । त्यसकारण, आज ल्याटिन अमेरिकी देशहरू, दक्षिण अफ्रिकाका देशहरू, मध्यपूर्वका टर्की, साउदी अरबलगायतका देशहरू, चीन, रुस, उत्तर कोरियालगायतका देशले अमेरिका र इजरायलको विरोध गरिरहेका छन् ।
यो प्यालेस्टिनी जनताको जीत हो । यो अमेरिकी साम्राज्यवादी महाशक्तिको पराजय हो । यो विश्वका निर्धन राष्ट्रहरूको मुक्ति पाउने आशाको सङ्केत हो ।

स्रोत : प्यालेस्टिनप्रति युद्धको पुस्तक, ‘श्रमिक’ साप्ताहिक तथा विश्वका विभिन्न समाचारहरू