विदेशमा बस्ने छोराको कथा

नेपालको एउटा सानो गाउँमा बुढा बा र आमा बस्नुहुन्थ्यो । उहाँहरूको एक मात्र छोरा थियो, साजन । बाल्यकालदेखि नै साजन पढाइमा तेज थियो । गाउँमा राम्रो पढाइ नपुग्ने भएकोले बा–आमाले ठुलो सपना देख्दै ऋण–धन गरेर उसलाई सहर पठाए, अनि पछि विदेश पनि पठाइदिए । साजन विदेश गयो । सुरुका दिनमा ऊ धेरै व्यस्त रह्यो† काम, कमाइ, नयाँ देश, नयाँ साथीहरू । फोनमा बा–आमासँग कुरा हुँदा ऊ छिटो–छिटो बोल्थ्यो । “बा, ठीक छ, म व्यस्त छु… पछि कुरा गरौँ,” भन्ने उसको सामान्य जवाफ हुन्थ्यो । उता गाउँमा बा–आमा भने दिन गन्दै बस्थे । आमा बिहानै ढोकातिर हेरेर भन्थिन्,“आज छोरोले फोन गर्छ कि ?” बा भने चुपचाप बस्थे, तर आँखामा छोराको याद स्पष्ट देखिन्थ्यो । घरमा छोराको पुरानो किताब, फोटो र उसका बाल्यकालका कपडा हेरेर दुवै जनाको मन भारी हुन्थ्यो । समय बित्दै गयो । साजन विदेशमा सफल भयो । पैसा पनि कमाउन थाल्यो । ऊ सोच्थ्यो† “मैले त बा–आमाका सबै दुःख हटाइदिएँ, अब त उनीहरू खुसी हुनुपर्छ ।” तर गाउँमा वास्तविकता फरक थियो । बा बिरामी पर्न थालेका थिए । आमा एक्लै सबै काम गर्न सक्दिन थिइन् । उनीहरूलाई पैसाभन्दा पनि छोराको साथ चाहिएको थियो । एकदिन साजनलाई गाउँबाट फोन आयो, बा गम्भीर बिरामी छन् । साजनलाई अचानक भित्र केही चसक्क भयो । धेरै वर्षपछि उसले पहिलो पटक ढिलो गरेर सोच्यो† “मैले के गुमाइरहेको छु ?” ऊ तुरुन्तै नेपाल फर्कियो । घर पुग्दा बा ओछ्यानमा कमजोर भएर पल्टिरहेका थिए । आमाको आँखामा धेरै दिनको आँसु जमेको थियो । बा कमजोर स्वरमा बोले, “छोरा… तिमी ठीक छौ त ?” साजनको आँखाबाट आँसु झ¥यो । ऊ नजिकै बसेर भन्यो, “बा, म ठीक छु । तर, मैले तपाईंहरूलाई ठीक राख्न सकिनँ ।”त्यही क्षण उसले पहिलो पटक महसुस ग¥यो—विदेशमा कमाएको पैसाभन्दा ठुलो कुरा बा–आमाको साथ रहेछ । आमा चुपचाप छोरोको टाउको सुम्सुम्याउँदै भनिन्, “छोरा, पैसा त आउँछ जान्छ… तर तिमी हाम्रो साथमा हुनु नै हाम्रो जीवन हो ।” त्यस दिन साजनले बुझ्यो, विदेशमा हुँदा ऊ काममा व्यस्त थियो, तर घरमा बा–आमा मायाको लागि पर्खिरहेका थिए र साँचो माया भनेको केवल खर्च पठाउनु होइन, साथ दिनु रहेछ ।