फिफा स्वतन्त्र खेलकुद संस्था होइन यो एक राजनीतिक उपकरण हो !

(विश्वभरका फूटबल प्रशंसकहरूले अहिले मात्र प्यालेस्टिनीहरूले लामो समयदेखि जानेका कुरा पत्ता लगाइरहेका छन् ।)
यस विश्वकपले फिफा र यसको नेतृत्वलाई बढ्दो रूपमा निगरानीमा पारेको छ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको हस्तक्षेपपछि एक अमेरिकी फूटबल खेलाडीको निलम्बन उल्टाउने निर्णयले विश्वभरका प्रशंसकहरूलाई चिढायो । यसैबिच, इजिप्ट र केप भर्डेविरुद्धको खेलमा रेफ्रीहरूले अर्जेन्टिनाको पक्षमा निर्णय गरेको आरोप लागेको छ ।
प्यालेस्टिनमा हामीले वर्षौँदेखि फिफाको भ्रष्ट प्रकृति देखेका र अनुभव गरेका छौँ । यसको विधानले स्पष्ट रूपमा सङ्गठनलाई मानव अधिकारको सम्मान गर्न आवश्यक रहेको भए तापनि प्यालेस्टिनी फूटबलको कुरा गर्दा यो व्यवस्थित रूपमा त्यसो गर्न असफल भएको छ ।
फिफाले अवैध बस्तीमा बसोबास गर्ने टोलीहरूले कब्जा गरेको र चोरी गरिएको प्यालेस्टिनी भूमिमा लिग खेलहरू खेल्न अनुमति दिएकोमा इजरायली फूटबल सङ्घ (IFA) लाई निलम्बन गर्ने प्यालेस्टिनी फूटबल सङ्घ (PFA) को मागलाई बारम्बार अस्वीकार गर्दै आएको छ ।
फिफाले प्यालेस्टिनी फूटबल खेलाडीहरूको सामूहिक हत्या र अङ्गभङ्ग गरेको निन्दा गरेको छैन वा हिरासतमा रहेका फूटबल खेलाडीहरूको रिहाइको माग गरेको छ । जस्तैः– हालसालै पक्राउ परेका प्यालेस्टिनी महिला फूटबल टोलीका सदस्यहरू रान्ड हलवानी र नताली अबु दयेह आदि । यसले प्यालेस्टिनी फूटबल रङ्गशालाहरूको विनाशको विरोध गरेको छैन । फिफाले प्यालेस्टिनी टोलीहरूलाई यात्रा अनुमति अस्वीकार गर्नेलगायत प्यालेस्टिनी फूटबललाई प्रतिबन्धित गर्ने र कमजोर पार्ने विभिन्न नीतिहरू त्याग्न इजरायललाई बाध्य पार्न केही गरेको छैन ।
इजरायली फूटबल सङ्घले जातिवाद, रङ्गभेद र कब्जालाई सहन र सामान्यीकरण मात्र गरेको छैन तर गाजा वा लेबनानमा युद्ध अपराधमा इजरायली फूटबल खेलाडीहरूको सहभागितालाई बधाई दिने प्रयासहरूमा पनि भाग लिएको छ ।
अन्तर्राष्ट्रिय न्याय अदालत र विभिन्न संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय प्रस्तावहरूको बारम्बार फैसलाहरूको बाबजुद, फिफाले प्यालेस्टिनी मागहरू ‘सार्वजनिक अन्तर्राष्ट्रिय कानुनअन्तर्गत एक अत्यन्त जटिल विषय’ भएको र ‘पश्चिम किनाराको अन्तिम कानुनी स्थिति अझै पनि समाधान नभएको’ दाबी गरिरहेको छ । यो इजरायली वार्ताका बुँदाहरूलाई समर्थन गर्नुभन्दा कम होइन, जुन ट्रम्प प्रशासनले आफ्नो सहयोगी इजरायललाई बचाउन र प्यालेस्टिनी भूमिको चोरीलाई वैधानिक बनाउन अपनाएको हो ।
जसरी इजरायलले आफ्नो अवैध कब्जालाई सामान्य बनाउन पर्यटन, पुरातत्व, धर्म, कृषि र अन्य कुराहरूको प्रयोग गरेको छ, त्यसरी नै फिफाको सहयोगमा उसले फूटबलको माध्यमबाट पनि त्यसो गरेको छ ।
जियानी इन्फान्टिनोको अध्यक्षतामा इजरायली अपराधहरूमा फिफाको योगदान विस्तार भएको छ । मानव अधिकार सङ्गठनहरूले इन्फान्टिनोको कार्यलाई अन्तर्राष्ट्रिय फौजदारी अदालतमा उचित रूपमा उल्लेख गरेका छन् । उनलाई ‘यी अभ्यासहरूले मानव अधिकार उल्लङ्घन, रङ्गभेद र युद्ध अपराधको आयोग गठन गर्दछ भन्ने पूर्ण ज्ञानमा’ काम गरेको र यस विषयमा धेरै प्रतिवेदन र पत्रहरूलाई बेवास्ता गरेको आरोप लगाएका छन् ।
फिफा नेतृत्व इजरायलको अपराध र आइएफएको संलग्नताको बारेमा मौन र निष्क्रिय मात्र रहेको छैन । यसले उनीहरूको ढाकछोपमा पनि सक्रिय रूपमा भाग लिएको छ । गत महिना, फिफाले ‘शान्ति प्रवद्र्धन’ गर्न प्यालेस्टिनले यु–१५ प्रतियोगिताको उद्घाटन खेल इजरायलसँग खेल्नुपर्ने सुझाव दिएको थियो । केही हप्ताअघि, इन्फान्टिनोले व्यक्तिगत रूपमा प्यालेस्टिनी फूटबल सङ्घका प्रमुखलाई आफ्नो इजरायली समकक्षीसँग हात मिलाउन बाध्य पार्ने प्रयास गरेका थिए ।
फिफा अब स्पष्ट रूपमा तटस्थ अन्तर्राष्ट्रिय खेलकुद महासङ्घ रहेन, जसले यसको विधानअनुसार कुनै पनि राजनीतिक हस्तक्षेपबाट बच्नुपर्छ । यसलाई अमेरिका र यसका सहयोगीहरूको विदेश नीतिलाई समर्थन गर्ने राजनीतिक उपकरणमा परिणत भएको छ ।
इन्फान्टिनो आफैँ यो वास्तविकताको एक उत्कृष्ट उदाहरण हुन् । सन् २०१८ मा कुनै स्पष्ट कारणबिना, उनी वासिङटनमा अब्राहम सम्झौता (Abraham Accords) को आधिकारिक हस्ताक्षरमा उपस्थित भए; एउटा सम्झौता जसले वास्तवमा प्यालेस्टिनी प्रश्नलाई सामूहिक अरब एजेन्डाबाट हटाउन खोजेको थियो । सन् २०२१ मा उनले दक्षिणपन्थी इजरायली अखबार जेरुसेलम पोस्टको सम्मेलनमा भाग लिए, जुन जेरुसेलमको अपवित्र पािरएको मुस्लिम चिहान ममिल्लाहमा निर्मित स्थानमा आयोजित थियो ।
फेब्रुअरीमा, इन्फान्टिनोले विवादास्पद ‘शान्तिको बोर्ड’ (Board of Peace) को उद्घाटन समारोहमा भाग लिएका थिए, जसले प्यालेस्टिनी प्रश्नमा संयुक्त राष्ट्र सङ्घको संलग्नता अन्त्य गर्न र इजरायली कब्जा र नरसंहार अन्त्य गर्न कुनै पनि अन्तर्राष्ट्रिय कानुनी प्रयास रोक्न खोज्छ । उनले बोर्डसँग ‘फूटबलमार्फत पुनर्लाभ र शान्तिलाई अगाडि बढाउन रणनीतिक साझेदारी’ घोषणा पनि गरे ।
विश्वकप आयोजनाको बारेमा भइरहेको विवादलाई यसै सन्दर्भमा बुझ्नुपर्छ । फिफाले अन्तर्राष्ट्रिय खेलकुद संस्थाको रूपमा आफ्नो स्वतन्त्र निर्णय लिने क्षमतामाथिको नियन्त्रण स्पष्ट रूपमा गुमाएको छ र फूटबलबाट राजनीतिलाई बाहिर राख्ने आफ्नो जिम्मेवारीबाट पन्छिएको छ ।
अमेरिकाले फूटबल खेलाडी, रेफ्री र प्रशंसकहरूविरुद्ध आयोजकको रूपमा गरेको विभिन्न उल्लङ्घनहरूको बारेमा सोध्दा, इन्फान्टिनोले जनतालाई “शान्त (Chill) हुनुहोस्, आराम Relax) गर्नुहोस्” भने ।
यी सबै कुराले फिफाजस्ता अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूमाथिको जनताको विश्वासलाई अविश्वसनीय रूपमा हानि पु¥याउँछ । यो अन्तर्राष्ट्रिय फूटबल र सबैलाई समावेशी खेलको रूपमा यसको प्रतिष्ठाको लागि पनि हानिकारक छ । यदि इन्फान्टिनोले आफ्नो बाटो आमूल परिवर्तन गरेनन् भने उनले छोड्ने विरासत विनाशको हुनेछ ।
प्यालेस्टिनी फूटबलको कुरा गर्ने हो भने यो दृढ रूपमा लागिरहने छ । यो खेल सन् १९०४ मा जेरुसेलममा सेन्ट जर्ज स्कूल टोलीको स्थापनादेखि नै अस्तित्वमा छ । त्यसबेलादेखि, फूटबल प्यालेस्टिनी जीवनको हरेक क्षणको हिस्सा भएको छ । अनि सबै प्यालेस्टिनी चीजहरूमा कब्जा, नरसंहार र भ्रष्ट फिफाबाट बच्ने शक्ति छ ।
– जेभिएर अबु इद, राजनीतिक विश्लेषक